عنوان کتاب:انتظار و وظایف منتظران
- دلیل عقلی لزوم انتظار
- بر اساس ادله و براهین عقلی و فلسفی انتظار با همه گستردگی و عمق معنوی خود،
- عنایت اندیشی مثبت و عاقلانه نسبت به آینده تاریخ است و نوعی الزامی است، عقلی
- که خردورزی بر آن صحّه می گذارد؛ چرا که فقدان این دیدگاه (انتظار) مساوی با بازیچه دیدن خلقت هستی و انسان می باشد.
دلایل فرعی وجوب انتظار:
- دید قرآن در موضوع انتظار:
- وارتَقِبُوا انّی مَعَکُم
رقیب و چشم به راه باشید که من با شما چشم به راهم.
- فَانتَظِروا انّی مَعَکُم مِنَ المنتَظرین
پس منتظر باشید، من نیز همرا شما منتظرانم.
2. روایت اهل بیت (ع) در موضوع انتظار:
قال محمدبن علی الجواد (ع):
«اِنَّ القائِمَ مِنّا هُوَ المَهْدِیُّ الَّذی یَجِبُ اَنْیُنْتَظَرَ فی غَیْبَتِهِ»
بدرستی که قائم ما همان مهدی (ع) کسی که در زمان غیبتش باید انتظار او را بکشند.
قال المهدی(ع):
«عَلیکم بالدعا و انتظار الفرج ﻓﺎﻧّﻪ سَیَبدوُ لَکُم عِلمُ»
بر شما باد به دعا کردن و انتظار فرج و گشایش چرا که به زودی باری شما علم (به فوائد ان) آشکار می شود.
قال رسول الله (ص):
«افضَلُ جِهاد اُمَّتی انتظارُ الفرج.»
برترین تلاش امت من، انتظار فرج است.
عناصر تشکیل دهنده انتظار فرج:
- امید:
اولین جزء و معنای سازنده ی انتظار امید و رجاء می باشد.
- معرفت و اطمینان:
دومین جزء از انتظار، شناخت امر منتظر و اطمینان به وقوع آن می باشد.
- نزدیک دیدن:
سومین جزء نزدیک دیدن امر مورد توقع و اعتقاد به مرگ زمانی ان می باشد.
- محبوبیت موضوع:
محبوبیت امر خرج و انتظار، انسان را به یک منتظر واقعی و یک مصلح دلسوز و یک عاشق بی قرار تبدیل می کند.
- منفور بودن شرایط موجود و مایوس شدن از آن:
در صورتی که فردی شرایط موجود را بهترین شرایط بداند انتظار امری جدید برای او تحقق نخواهد یافت.
- آمادگی و تلاش عملی و زمینه سازی:
صرف حالت انتظار، بدونه آمادگی و تلاش عملی، آرزویی بی نتیجه و انتظاری سطحی است.
- صبر و پایداری:
انتظار نتیجه بخش و معنی دار، انتظاری است که توام با پایداری و صبر و مقاومت باشد وگرنه به یک تمنّی زودگذر و افتادن به دام های انحرافی و فریبنده و محبوب سازی جاهلانه می شود.
قال رسول الله (ص) انتظار الفَرَجِ بالصَّبرِ عبادَهُ
صبورانه در انتظار فرج بودن، عبادت است.
- عذت طلبی:
یکی از فطریات در انسا، کمال جوئی و عزت طلبی و پرهیز از همه عوامل ضعف و ذلت است.
- تقوا محوری:
یکی از قوانین و سنن جاری در هستی، موفقیت و پیروزی قانون گرایی و قانون محوری و تقوی گرایی است.
- جدیت و پشتکار:
در جوهرۀ انتظار صادق و در روح منتظر خالص، جدیت و پشتکار و پیگیری وتداوم بخشی وجود دارد.
- احساس یتیمی:
اگر احساس یتیمی در ما به وجود آید و خسارتهای مادی و معنوی عدم حضور امام را درک کنیم چشم به راهی ما نسبت به ظهور حضرت شدت خواهد یافت و در جستجوی یافتن راهی برای شناخت پدر و حضور و احضار او خواهیم بود.
- اندیشه حسینی:
وجود اندیشه حسینی و آرمان کربلائیان و آرزوی انتقام خون به ناحق ریختۀ امام حسین (ع) است همچنان که شعار یاران حضرت ولی عصر (عج) یا لثارات الحسین (ع) است و انتظار بر این مبنا شکل می گیرد.
لایه های انتظار:
- لایه اول، نمای توحیدی:
رنگ غالب انتظار شیعه، رنگ توحیدی و صبغه الهی است و هدف اصلی و اساسی شیعیان شرک زدائی از فرد و جامعه و جاری نمودن تفکر توحید و رفتار توحیدی می باشد.
- لایه دوم، مهدی (ع) عصاره انبیاءِ:
شیعه، مهدی موعود ارواحنا له الفداءِ را عصاره، بلکه اشارت و بشارت حضور و ظهور تمامی اولیاء و انبیاء کمالی خَلقی و خُلقی، صورتی و یا سیرتی را به همراه دارد.
- لایه سوم، قدرت و سیاست:
یکی از اهداف اساسی ادیان و اولیا در دست گرفتن قدرت و سیاست و در هم آمیختن دیانت و سیاست بوده است یکی از ارکان اساسی انتظار منتظران، انتظار قدرت اسلام و انتظار سیاست الهی اسلام است.
انتظار شیعه فقط انتظار شخص امام نیست بلکه انتظار شخصیت الهی امام (ع) و انتظار همۀ امامان و نظام امت است.
- لایه چهارم، احیا و اجرای دیانت:
منتظر خالص و صادق در انتظار دیانت بی شائبه و قانون خالص به دور از تحریف ها پیرایه ها و خرافات یا اخلافات و نوآوری ها است.
- لایه پنجم، انتظار فضیلت ها و ارزشها:
- وحدت و یکپارچگی:
وحدت بر اساس قانون و خدامحوری آن هم نه قانون بشری بلکه قانون الهی آسمانی است که از آن به قانون تقوا یاد می شود. یکی از مهمترین ارکان انتظار، وحدت و همگرایی اصول و پایدار با محوریت توصیه فطرت انسان ها و دیانت و عدالت است.
- عدالت، امنیت و شکوفایی:
زشت تر از پدیده بی دینی و عبور از مرزهای دیانت، عدول و عبور از اصول و قواعد انسانی و تجاوز از آنها و حاکمیت مطلق نفسانیت و هواپرستی است.
- معنویت و عدالت:
یکی از ویژگی های انتظار و یکی از ارکان های مهم انتظار، انتظار معنویت و آسمانی شدن انسان خسته و بسته دربند مادیات است.
- لایه ششم، انتظار ظهور امام عصر (ع):
یکی از لایه های مهم انتظار که تضمین کنندۀ لایه های دیگر نیز هست، انتظار ظهور امام عصر (ع) به جهت اجرای سیاست و اصول دیانت می باشد.
- لایه هفتم، تخریب و کوبندگی:
یکی از لایه ها و مراتب انتظار، انتظار در هم شکستن ستم و ستمگران، نفاق، شوک، دغلبازی، عصیان و گناه است.
این مرحله از انتظار از جهت عملی، مقدمه حرکت ها ی ایجابی است و زمینه های ظهور را فراهم می آورد.
انواع انتظار:
الف - انتظار سازنده: تحرک بخش است، تعهد آورست، با فضیلت ترین عبادت است.
ب- انتظار ویرانگر: بازدارنده است، فلج کننده است، نوعی اباحی گری محسوب می شود.
مراتب انتظار فرج:
- انتظار در جهت گشایش امور شخصی
اولین و ضعیف ترین مراتب انتظار، انتظار به جهت گشایش در امور شخصی خود و فتح و فرج عصه ها و ناگواریهای فردی می باشد، البته همین امورد شخصی گاهی غصه های زندگی مادی وامور عادی خود است و گاهی دردها و غصه های معنوی که انسان در دل دارد و خواستار گشایش آن با فرج امام زمان (ع) است.
- انتظار جهت گشایش در امور مؤمنین
دومین مربته انتظار، انتظار برای رفع مشکلات از جامعه ایمانی و احاد مومنین و موحدین
است، مشکلاتی که از جهت مادی و معنوی ؛ دین و دنیای مومنین را محاصره نموده
است و آنان را در نوعی سرگردانی و بی سامانی قرار داده است.
- انتظار در جهت گشایش امورد احاد انسانی
سومین مربته انتظار، انتظار برای گشایش در امورد جامعه جهانی دهۀ احاد و ساکنین
زمین است، چرا که ظهور امام عصر (ع) نوید بخش امنیت و عدالت جهانی است و از
برکات و آثار آن همۀ اهل زمین برخوردار خواند شد.
- انتظار جهت گشایش امور جامدات، گیاهان و حیوانات
چهارمین مربته انتظار، انتظار با امر فرج در زمین و زمان و عالم نباتات و حیوانات نیز
تحولات مثبت ایجاد خواهد شد و دامنۀ ظهور و شعاع نور آن شامل حال آنان نیز می
گردد.
- انتظار جهت گشایش امر انبیاء و اولیاء
پنجمین مرتبه انتظار، انتظار جهت گشایش غصه ها و دردهای اولیاء و انبیاء در گذشته
تاریخ و شادمانی و فرج برای آنان است.
- انتظار جهت گشایش در امورد آل محمد (ص)
ششمین مرتبه انتظار، انتظار فرج امام عصر (ع) فرج آل محمد (ص) است.و موجب شادمانی رسول خدا (ص) و اهل بیت او (ع) خواهد شد.
- انتظار جهت گشایش امور ملکوتیان
هفتمین مرتبه انتظار، انتظار برای گشایش غصه ها و اندوه فرشتگان و ملکوتیان می باشد.
- انتظار جهت گشایش در امور امام زمان (ع)
انتظار ظهور برای گشایش غصه ها و دردهای خود امام زمان (ع) و شادمانی قلب آن بزرگوار، چرا که قلب امام عصر(ع) در دوران غیبت نقطه مرکزی بزرگترین و عظیم ترین مصائب و دردهاست.
ارمغان های انتظار:
ارمغان اول:
ارتباط و مقام ملیّت یکی از خواسته های اخلاقی یک مومن خالص، میل به مولا و مقتدای خود و یکی دیگر از خواسته های او، میل به همه ی فضیلت های انسانی است که فرآیند این دو خواسته حس انتظار نسبت به امام زمان ارواحنا له الفداء را دوران غیبت در فرد بیدار می کند.
ارمغان دوم: عبودیت
عبودیت به معنای همواره به یاد خدا بودن و پیوسته در راه خدا حرکت نمودن، راه و راهنما را شناختن و در مسیر الی الله با سرعت در حرکت بودن است.
ارمغان سوم: درک ثواب مجاهدت در رکاب رسول الله (ص) و دفاع از شخص ایشان
ارمغان چهارم: آرامش
امید به آینده و صاحب نفس مطمئنه بودن و دستیابی به آرامش پایدار، یکی از مهمترین آرزوهای همه ی انسان ها و از آرمانهای اولیاء خدا و سالکان الی الله است.
ارمغان پنجم: اقتدا به روش پیشوایان و ورود در خیل منتظران
ارمغان ششم: تقویت مثبت اندیشی و مثبت رفتاری
ارمغان هفتم: رجعت و حضور در رکاب حضرت مهدی (ع)
ارمغان هشتم: درک پاداش شهادت
انتظار صادق و فعال، پاداش شهادت در راه خدا را دارد.
ارمغان نهم: بردباری و تحمل بالا
یکی از ثمرات مهم انتظار مثبت، تقویت ضریب بردباری و تحمل پذیری انسان نسبت به ناگواریها و مشکلات در مسیر عبور از طریق حق و حقیقت است.
ارمغان دهم: دین محوری و تلاش ارزش مداوم
یکی از ثمرات انتظار، استمرار حرکتهای اصولی و ارزشمندی است که انسان براساس دین محوری انتخاب نموده است.
ارمغان یازدهم: فعالیت در مسیر خدا و اجر مضاعف
یکی از دستاوردهای فضیلت اخلاقی انتظار، فعال شدن روح در مسیرخدا و غنی سازی معنوی لحظه های شب و روز و اجر مضاعف و چندین برابری و تضاعف شخصی و یکی به ازای چندین نفر شدن است.
ارمغان دوازدهم: همجوار با اهل بیت (ع) در بهشت
یکی از نعمتهای بزرگ و معنوی در بهشت همجوار با رسول گرامی اسلام و اهل بیت عصمت و طهارت (ع) است.
ارمغان سیزدهم: رشد عقلانی و فهم رشد یافته
خداوند تبارک و تعالی آنچنان عقلها و فهم ها و شناخت به منتظران عنایت می کند که غیبت نزد آنان همچون دیدن باشد.
صفات اخلاقی فرد منتظر:
- ورع و رعایت محاسن اخلاقی
- پرهیز از شکاکیت و پیروی از راه ائمه پیشین
- سفارش یکدیگر به صبر
- دوری از صفات ناپسند مردم آخرالزمان
- اختیار گمنامی و پرهیز از شهرت کاذب و حفظ زبان
- زمینه سازی ظهور
- ذکر کثیر و عبادت
- گرفتن معارف دین از دین شناسان امینو رجوع به علما
- آمادگی نظامی
- تقیه
- دعا
- مراجعه به کتب دانشمندان امین و اصیل
- همکاری بین شیعیان و حدیث شناسی
- مسئولیت پذیری نسبت به شیعیان
راه های عملی کسب انتظار:
- تهذیب نفس و کسب نذاهت اخلاقی
- کسب تقویت فضیلت های زمینه ساز انتظار
- ایجاد آمادگی جسمانی و فضایی در خور
- کار و تلاش جهت یادگیری
- مداومت بر دعای عهد و زیارت عاشورا
- زنده نگه داشتن فرهنگ عاشورا
- در خواست فضیلت انتظار از خدا
- انجام اعمال و آداب توصیه شده در عصر غیبت
خیل منتظران عبارتند از:
- فرشتگان اعان
- پیامبر اکرم (ص) و حضرت علی (ع)
- امام باقر و امام صادق (ع)
- امام زمان (ع)
- رجعت کنندگان