انتظار در اندیشه ها
مقدمه
گفتم که روی ماهت از ما چرا نهان است
گفتا تو خود حجابی ورنه رخم عیان است
انتظار و منتظربودن امری است مسلم که در تمامی ادیان آسمانی و سایر فرق از آن صحبت به میان آمده است.
انتظار،در قرآن
«خداوند به دین باوران مسلمانی که کارهای شایسته انجام دهند،وعده داده است که به طور حتم آنان را فرمان روایان زمین گرداند...» «سوره نور/آیه55»
انتظار، دراحادیث
پیامبر(ص) فرمودند:
شما را به مهدی مژده میدهم آنگاه که مردمان با هم اختلاف یابند و... بپا می خیزد،و عدل و داد را در دنیا می گستراند...
انتظار در اندیشه ها
امام خمینی(ره)
...مهدی منتظر در لسان ادیان و به اتفاق مسلمین از کعبه ندا سر می دهد و بشریت را به توحید می خواند.
برای چنین کار بزرگی که در تمام دنیا عدالت به معنای واقعی اجرا بشود،در تمام بشر کسی به جز مهدی موعود(عج) نبوده است...وقتی...ایشان ظهور کنند...تمام بشر را از انحطاط بیرون می آورد و تمام کجیها را راست می کند... «صحیفه نور،18/88»
خواجه حافظ شیرازی
کجاست صوفی دجال فعل ملحد شکل
بگو بسوز که مهدی دین پناه رسید
اسدی طوسی
رسد ز آسمان هر پیمبر فراز
شوند از پس مهدی اندر نماز
شیخ عطار نیشابوری
یا الهی،مهدیم،از غیب،آر
تا جهان عدل گردد آشکار
آیت الله طالقانی
ظهور دولت حق و برقراری عدال مطلق،مورد انتظار عموم مردم دنیا و از تمایلات فطری است...
دولت جهانی ولی عصر،حکومت خدا،به رهبری ولی خدا و همکاری مردان خدا است با فراهم شدن اسباب طبیعی و استعدادهای فکری و اجتماعی،همه وسائل و اسباب دست به هم می دهد و امدادهای الهی هم کمک می کند.
«خلاصه ای از کتاب آینده بشریت از نظرمکتب ما،آیت الله طالقانی»
علامه طباطبایی
علامه طباطبایی ذیل آیه54سوره نور می گوید:
این آیه وعده...زیبایی است...خدای سبحان به کسانی که ایمان آورده اند و عمل صالح انجام دهند،وعده می دهد،که به زودی جامعه ای برایشان بر پا می دارد که به تمام معنا صالح باشد...
«تفسیرالمیزان-15/168»
علامه محمد تقی جعفری
آن پیشتاز الهی همانند وجدان کل و حساس انسانیت،هوی را مغلوب هدایت می سازد.و آراء و نظریات فاسد را مقهور قرآن...
«ترجمه و تفسیر نهج البلاغه،ج24،خطبه138،علامه محمد تقی جعفری»
استاد شهید مرتضی مطهری
اندیشه پیروزی نهایی نیروی حق...و عدالت بر نیروی باطل و...ظلم...و استقرار کامل و همه جانبه ارزشهای انسانی...اندیشه ای است که...همه فرق و مذاهب اسلامی...بدان معتقدند.
انتظار فرج دو گونه است:
انتظاری که سازنده...تعهدآور...نیروآفرین و تحرک بخش است.
انتظاری که گناه است،ویرانگر...اسارت بخش...فلج کننده است،و نوعی«اباحیگری»
از مجموع آیات و روایات استنباط می شود که قیام مهدی موعود(ع) آخرین حلقه از مجموع حلقات مبارزات حق و باطل است که از آغاز جهان بر پا بوده است.مهدی موعود تحقق بخش ایده آل همه انبیا و اولیاء و مردان مبارز راه حق است.
«قیام و انقلاب مهدی(عج)/5-8چاپ ششم1361»
آیة الله شهید محمد باقر صدر
مهدی...یک الهام فطری انسانی است،که در برابر بینشهای...متفکرین جهان،روزگار درخشانی را مجسم می سازد...این الهام طبیعی و این شعور باطنی،که در افراد همه جوامع و ملل موجود است،...از گسترده ترین و روشن ترین الهامات بشری است.
اسلام مهدی را یک حقیقت واقعی موجود و پایدار و زنده ای معرفی می کند که در هر آن انتظار انقلابش را داریم،مهدی اسلام انسان معینی است،که در کنار ما با تمام وجودش زندگی می کند،و برای ما در همه این دردها،غصه ها و آتش تاخت و تازهای ستمگران و سوز و گداز و بخشش دردمندان می سوزد.و خود او هم در انتظار آن لحظه ای است که بتواند دستش را به سوی ستمدیده محروم دراز کند،و ریشه ستمگران را از بن بکند.
«انقلاب مهدی و پندارها1/1-10،آیت الله شهید سیدمحمدباقرصدر،ترجمه سید احمد علم الهدی»
استاد محمد رضا حکیمی
1-انتظار؟
در درون تاریکیها و سردیها،به دمیدن سپیده دمان چشم داشتن،و به امید طلوع خورشید زیستن.
2-انتظار،آفاق مقاومت
-عدالت آفاقی و...انفسی،کمال بزرگ بشریت است و همواره موانع[درونی برونی] برسر راه آن بسیار است.
3-انتظار،دعوت به حماسه و اقدام
نباید پنداشت که انتظار ظهور... به گونه ای،موجب از دست هشتن حرکتهای اصلاحی، و حماسه های دینی و اجتماعی است.
4-انتظار،نام«قائم» و قیام
آمادگی افراد،درهرآن،برای«قیام»ومبارزه وجهاد،درراه تحکیم عدالت جهانی،و حفظ حقوق انسانها واجد اهمیتی بسزاست.
5-انتظار،ابعاد مکتب
در این انتظار...شکوهمند،ابعاد استوار مکتب نیز حضور دارد،هم ابعاد عقیدتی و هم ابعاد عملی.
آ.بعد توحید
ب.بعد نبوت
ج.بعد قرآن
د.بعد امامت
ه.بعد عدل
ز.بعد معاد
6-انتظار،ابعاد مکتبی
یاد کردیم که انتظار،...حافظ ابعاد عقیدتی مکتب است...در اینجا،به چند بعد،از ابعاد عملی اشاره می کنیم:
الف- بعد دینداری
ب- بعد پارسایی
ج- بعد تقیّد مکتبی
د- بعد امر به معروف و نهی از منکر
ه- بعد اخلاقی
و- بعد آمادگی نظامی
7-انتظار دوران تکلیف حساس
دوران انتظار،دوران تکلیف است...و آن تکلیف...نگهبانی دین خداست،در سطح فرد و در سطح اجتماع...
8-انتظار،نگهبانی ایمان
یکی از ابعاد عظیم تکلیف حساس و بزرگ،در روزگاران...انتظار،حفظ دین و نگهبانی مرزهای عقیدتی است...
لازم است سعی شود تا ایمان اعتقادی،با ایمان عملی در آنان،اتحاد یابد،و...در زندگانی آنان حضور قاطع بیابد...
9-انتظار،عدل واحساس
منتظران ظهور دولت حق...که...درانتظار حکومت عدل جهانی به سر می برند،باید پیوسته،نمونه عدل و عدل طلبی باشند...
10-انتظار،شناخت و موضع
این،شناخت،در دو مرحله،تبلور می یابد...
الف- تحمل و پایداری
ب- پیروی از خط ممتد رهبری
11-انتظار،تمرین و ریاضت
احادیث ما می گوید:باید در انسان منتظر،روح پارسایی،پایداری،زهد و بی نیازی،قدرت و مردانگی،...سلحشوری،به وفور وجود داشته باشد...
12-انتظار،بسیج عمومی
مکتب تشیع...در عصر انتظار،پیروانی می خواهد همیشه آماده،و همواره در سنگر...
13-انتظار و ضد انتظار
انتظار منتظر،نمی تواند به نام«صبر»،خواص اعتقادی و عملی،و آمادگیهای نظامی را...از کف بنهد،و از حالت حضور تکلیفی انتظار،به حالت غیاب تکلیفی درآید،و ضد انتظار گردد.انسان نمی تواند به نام انتظار،ظلم را قبول کند...
14-نقش نیروهای مردمی
مهدی می آید تا به کمک انسان و انسانیّت برخیزد،...بنابراین نقش نیروهای مردمی در تحقق یافتن حکومت مهدی(ع) باید همواره در یادها باشد،تا آمادگیها را فراهم آورد...
15-حضور شیعه در صحنه
شیعه،در روزگار ظهور،...نقشی...جدی تر ایفا می کند...
شیعه باید همواره حضور اعتقادی و اجتماعی خویش را...در صحنه تاریخ نگاه دارد،تا سرانجام به هنگام ظهور،در محل خود و در جریان اصلی و به حق خود،قرار گیرد.
16-حضور ایرانیان در صحنه
در برخی از احادیث اشاره شده است به حضور فعال«عجم» در جامعه مهدی...
17-تأیید ونصر
در همه دعوتهای حق،در طول تاریخ،تأیید و نصر الهی،به کمک آن دعوتها آمده است...
18-آماده طلبی،نه...
کسانی که آماده طلبند،و تصور می کنند که با ظهور امام دوازدهم(ع) همه چیز به سرعت روبراه می گردد،...این کسان در اشتباهند و...به واقع،منتظران نیستند.
19-ملحمه کبری،کشتار بزرگ
در آستانه ظهور،...سخن از خونریزیها و کشتارهای بزرگ است،مستکبران...فوج فوج کشته می شوند،...
بدینگونه دشمنان حق و عدالت تباه می گردند،...
20-حوزه منتظران
منتظران،مبشران آزادی و منادیان رهایی اند...منتظران مردمی اند که تمام وجودشان شناخت حق است...
21-همیاری و همکاری
پیوند استواری که باید میان منتظران برقرار باشد...تعاون است...
22-تساوی در اموال،تساوی
در...تعالیم دین...رسیده است که پیامبر اکرم(ص) اموال را به «تساوی» تقسیم می فرموده است...علی(ع) نیز اموال و حقوق را به تساوی تقسیم می کرد...در احادیث فراوان رسیده است که مهدی(ع) نیز اموال را بالسّویّه تقسیم می کند.
23-مسجد،معبد
مساجد ما همچنان که معبد است،و مدرسه اعتقادات،باید مدرسه حماسه و جهاد نیز باشد...
24-قیام زمینه سازان از مشرق
از پیامبر(ص) نقل شده است:
-مردمی از مشرق قیام می کنند،و زمینه حکومت مهدی را فراهم می سازند.
از امام علی(ع) روایت شده که فرمود:
-شروع کار مهدی،از طرف مشرق است.
...
25-ظلم همه گیر،نه کفر
آنچه در احادیث رسیده است،این است که در روزگار ظهور،سراسر جهان،آکنده از ستم و جور است نه از بی دینی و کفر،...
26-یاران آماده و نبرد مداوم
در خلال جمله های دعا و زیارت،تعالیم سازنده دینی بسیاری آمده است...در زیارت می خوانیم:
-ای پیشوایان دین،من همیشه آماده یاری شما هستم.
این شعار شور آور و بزرگ...آیا جز این است که شیعه باید با هر فرد و جریان که پیرو حق است موافق باشد،و با هر فرد و جریان و هر حاکمیتی که در برابر حق می ایستد،مخالف باشد
27-دگرواره معنا کردن قرآن،مشکلی بر سراه مهدی(ع)
برخی...قرآن...را وسیله قرار می دهند،و«دگرواره» معنا می کنند،و باعث جذب بنا حق افراد و اشخاصی بی اطلاع...می شوند،و آنان را به نام قرآن...به انحراف از قران...سوق می دهند،و گاه در مقابل قرآن وا می دارند
البته باید دانست که...منتظران آگاه،به خلیفه خدا خواهند پیوست
28-حکومت فاطمی
رسالت...مصلح فاطمی...این است که جهان موحّد و بالغ پدید آورد...با ظهور او،سرانجام،جهان پیرو حکومت فاطمی خواهد شد و مهدی فرزند...فاطمه...بر سراسر اقالیم بشری حکم خواهد راند.
29-دولت جهانگیر
...حکومت مهدی(ع)،شرق و غرب عالم را فرا می گیرد
ظهور،دارای سه حضور بیمانند است:
1-حضور آفاقی.
2-حضور انسانی.
3-حضور فطری.
...
30-خلقی که در انتظار ظهور«مصلح»به سر می برد،باید خود«صالح»باشد
شیعه مهدی همان شیعه آل محمد(ص)است،...همان منتظران،همانان که پیش از قیام مهدی نیز،اقتدای به مهدی می کنند
«خورشید مغرب/257-334،محمدرضا حکیمی»